(ပ)

တူဝ်မႄႈလိၵ်ႈဢၼ်ထူၼ်ႈ(10)


 ပႃ


ပႃ(n) တူဝ်သတ်းၼႂ်းၼမ်ႉၶိူဝ်းၼိူင်ႈ။ ဢၼ်ပဵၼ်ၸုမ်းယႂ်ႇၸုမ်းၼမ်။ ဢၼ်ၵူၼ်းဢဝ်ႁဵတ်းတၢင်းၵိၼ်-ၽၵ်း။ ပႃၶီး-ပႃၸူႈၶီး၊ ပႃၶႅဝ်ႉ၊ ပႃမုင်း၊ ပႃၸၢတ်ႇ၊ ပႃၼွင်၊ ပႃၼၺ်း၊ ပႃလုၵ်း၊ ပႃလမ်၊ ပႃယဵၼ်ႇ၊ ပႃပွၵ်း၊ ပႃပႅမ်၊ ပႃၶၢဝ်၊ ပႃမႃႉႁၢဝ်၊ ပႃၽႃ၊ ပႃၼူမ်းၼၢင်း၊ ပႃၵိုင်း။ ပႃသူမ်ႈ၊ ပႃၼဝ်ႈ၊ ပႃႁႅင်ႈ၊ ပႃတုင်၊ ပႃၸွၵ်း၊ ပႃဢွပ်ႉ၊ ပႃပိင်ႈ၊ ပႃၶူဝ်ႈ၊ ပႃမူၵ်း၊ ပႃၸေႃး၊ ပႃဢွင်ႇ၊ ပႃသႃႈ၊ ပႃဢုပ်ႉ။

ပႃ(v) ၶေႃႈၵိုၵ်းၵၼ်တင်းယဵပ်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇၽၢင်ႉသေတိူဝ်ႉၼၼ်ႉ။


ပႃႇ


ပႃႇ(n) ၶေႃႈၸီႉတီႈဢၼ်သင်သိင်ႇၼမ်၊ သင်သိင်ႇလိူင်ႇ တီႈဢၼ်တူဝ်မီးၸႂ်တူဝ်ဢမ်ႇမီးၸႂ်ယူႇၼမ်မီးၼမ်၊ ၶေႃႈၵိုၵ်းၵၼ် တင်း"ထိူၼ်ႇ"။ ပႃႇမၺ်ႉ၊ ပႃႇၽိုၼ်း၊ ပႃႇယိူဝ်ႈပႃႇယႃႈ၊ ပႃႇၶႃး၊ ပႃႇၶဝ်ႈ၊ ပႃႇၼမ်ႉ၊ ပႃႇဝူဝ်းပႃႇၵၢၺ်း၊ ပႃႇသတ်း၊ ပႃႇၸူၼ်၊ ပႃႇလဝ်ႈ ပႃႇယႃႇယႃႈ၊ ပႃႇၽၢၺ်ႉ၊ ပႃႇမၢၵ်ႇပႃႇၽၢၺ်ႉ၊ ပႃႇၽိူင်းမိူင်းပိူၼ်။ …ပိုၼ်ႉပႃႇ၊ တင်းပိုၼ်ႉတင်းပႃႇ။


ပႃႈ


ပႃႈ(prep) ၶေႃႈယူႇၼႃႈပိူၼ်ႈ။ ဢၼ်မိူၼ်ၵၼ်တင်း"တင်း-ၼႃႈ"။

ပႃႈ(n) ပီႈၼၢင်းဢူႈ-မႄႈ။ ၼွင်ႉႁွင်ႉပီႈ ဢၼ်မီးၼႃႈႁိူၼ်းယဝ်ႉ၊ ဢၼ်မီးလုၵ်ႈလၢင်း။

ပႃႈ (n) မိူင်းတီႈၼိူင်ႈ မီးၼႂ်းမိူင်းၶႄႇလူင်။


ပႃး


ပႃး (n) ၸိုဝ်ႈမိူင်းဢၼ်ၼိူင်ႈ၊ ဢၼ်မီးလၢၺ်တီႈ။

ပႃး (n) ၸိုဝ်ႈတၺ်းဢၼ်မိူဝ်ႈၸဝ်ႉၸဝ်ႉ ဢွၼ်ၸဝ်ႈယေႇသူႉသီႇႁဵင်ပီႊလိူဝ်လိူဝ်။


ပီ


တၢင်းဢၼ် ပွင်း၊ ယႂ်ႇ၊ ၵႂ်ႊသေ ပီးႃး/ၽူၵ်ႉ/တူၺ်ႇ/တိုင်ႇမႃး။ (ပွင်းပီ၊ ပီပွင်း၊ ပီဝႆႉ)

-မွၵ်ႇတူၼ်ႈၵူၺ်ႈ ဢၼ်ယွၼ်ႇႁိူဝ်းမႃး။ (ပီၵူၺ်ႈ)


ပီႇ


တၢင်းဢၼ် ၸႅင်ႈလႅင်းလီ၊ ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇ၊ ဢႅင်ႈၵလႅင်းတႅၵ်ႇ၊ တေႉတေႉ။ (လၢတ်ႈပီႇ၊ ပီႇလီ၊ ပီႇၶေႃႈပီႇသဵင်၊ တႆးပီႇပီႇ)

-ၶိူင်ႈမူၼ်ႊဢၼ်မီးႁူး၊ ဢၼ်လႆႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ႁႅင်းလူမ်း။ (ပီႇ၊ ပီႇၼႄး၊ ပီႇႁႅင်ႈ၊ ပီႇႁွမ်း၊ ပီႇမၢၵ်ႇၼမ်ႉတဝ်ႈ၊ ပီႇသႅဝ်ႊ၊ ပီႇပႄး၊ ပီႇတွင်သိုင်၊...)


ပီႈ


ၵေႃႉယႂ်ႇသေႁဝ်း။ (ပီႈဢၢႆႈ၊ ပီႈၼၢင်း၊ ပီႈၶူၺ်၊ ပီႈလူဝ်း)

-ၵမ်တႅမ်ႈမဵဝ်းၼိူင်ႈ၊ တၢင်းဢၼ် ၵပ်းၵၢႆႇလွင်ႈမၼ်း။ (ပီႈတႅမ်ႈ၊ လိၵ်ႈလၢႆးပၢႆပီႈ၊ ပီႈၽၢႆ)

-တၢင်းဢၼ် ႁတ်ႉမိပ်ႇတဵၵ်းၼူတ်ႈ၊ ဢဝ်ႁႂ်ႈဢွၵ်ႇႁႂ်ႈၽၢတ်ႇၽႄၵၼ်။ လၢႆးမိပ်ႇၵၼ်၊ လၢႆးတဵၵ်းတဵင် ႁႂ်ႈပဵၼ်ၵၢၼ်မဵဝ်းၼိူင်ႈ။ (ယႃႈပီႈ၊ ပီႈဢဝ်ၼမ်ႉမၼ်း၊ ပီႈသူၼ်ပီႈႁူၵ်ႈ)


ပီး


တၢင်းဢၼ် တဵမ်လီ၊ ၽူၵ်ႉ၊ ပီးၼူတ်း၊ ယႂ်ႇ၊ သူတ်ႇ။ ဢၼ်ပိၼ်ႈၽူၼ်တေႃႇယွမ်။


ပီႉ


ၸၼ်ႉထၢပ်ႈၼိူဝ်ႉမႆႉ သႅၼ်းၼိူင်ႈ ဢၼ်ပဵၼ် ၼႂ်းၵႄႈပိူၵ်ႇၼင် လႄႈ လွၼ်ႉ။




တေသိုပ်ႇထႅင်ႈ...